De Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) hield jarenlang burgers op sociale media in het geniep in de gaten.Lees hier het hele verhaal Vanachter nepaccounts en een apart opgetuigd, 'vuil' IT-systeem dat niet naar de overheid te herleiden is. Nadat journalisten van NRC dit schandaal naar buiten brachten probeerde de Minister van Justitie en Veiligheid van destijds, Ferdinand Grapperhaus, deze onrechtmatige surveillancepraktijken te legaliseren in een nieuwe wet, en zo van de NCTV een nieuwe inlichtingendienst te maken.

Het was één van de redenen voor ons om de Big Brother Awards 2022Lees hier meer over deze reden en luister de podcastaflevering terug aan deze minister uit te reiken. Waarmee we de schijnwerper zetten op de grootschalige inbreuk die met deze praktijken op onze digitale mensenrechten werd gemaakt. Ook lieten wij ons, op uitnodiging, kritisch horen in de Tweede Kamer Lees en kijk hier onze inbreng terug tegen de nieuwe inlichtingenbevoegdheid. We legden daar uit dat de rol van de NCTV teruggebracht moet worden tot coördinator van het nationale veiigheidsdomein.

En we wonnen! Het wetsvoorstel is herschreven. De bevoegdheid waarmee de NCTV burgers op sociale media in de gaten mogen houden is geschrapt. En het takenpakket van de NCTV dat daarin is vastgelegd is teruggebracht tot die van een coördinator.

De geheime diensten bewaarden de gegevens van miljoenen burgers Op deze manier hielden de geheime diensten zich niet aan de wetterwijl ze dat niet mochten. De toezichthouder op de geheime diensten heeft niet de middelen om iets aan deze overtreding te doen. Zij kaartte dit aan in haar rapport, maar dat werd door de minister terzijde geschoven. Daarom dienden wij een formele klacht Meer over de klacht die wij indiendenin. Het is hoog tijd dat de geheime diensten zich eens aan de wet gaan houden, en onze gegevens van hun servers worden bevrijd.

Het was de allereerste keer dat wij zo een klacht indienden. Het was de allereerste keer dat er een zogenaamde class action actie bij de Afdeling Klachtbehandeling werd opgevoerd. En het was de allereerste keer dat deze instantie haar bindende bevoegdheden inzette tegen de geheime diensten. Een groot experiment dus, en het werd een groot succesHier vind je meer over de uitspraak van de toezichthouder. De klacht werd gegrond verklaard en onze eis ingewilligd. Dat betekent dat de geheime diensten de enorme bergen gegevens van miljoenen burgers die zij onrechtmatig bewaarden moesten vernietigen, of zij dat nu wilden of niet.

De beschikbaarheid en de toepassing van encryptieHoe end-to-end encryptie jouw communicatie veilig houdt is essentieel voor de bescherming van onze digitale infrastructuur en communicatie. Dat is niet alleen belangrijk voor de democratie en onze vrijheden, maar ook van groot belang voor innovatie en economische groei. Toch oppert de minister van Justitie en Veiligheid keer op keerEncryptie is belangrijk, maar toch... het gebruik van encryptie te beperken, omdat het werk van de politie erdoor te veel gehinderd zou worden. En elke keer komen wij in actie om te laten zien dat iedereen wil dat het kabinet het gebruik van encryptie juist stimuleert.

Zo riepen we het kabinet in 2021 met een "monsterverbond", zoals het Financieel Dagblad het noemde, op om alle vormen van encryptie te stimulerenLees hier de oproep aan het kabinet: stimuleer-encryptie.nl. Tussen de ondertekenaarsOok wij ondertekende de oproep uiteraard vind je organisaties die opkomen voor de belangen van consumenten en kinderen, vertegenwoordigers van journalisten en mediabedrijven, bedrijven die de digitale infrastructuur in Nederland beheren, experts in de beveiliging daarvan, mensenrechtenorganisaties en organisaties die onze onderwijsinstellingen voorzien van internet. Maar ook organisaties en deskundigen die de overheid gewoonlijk helpen met het aftappen van telefonie- en internetverbindingen.

En met resultaat! Bits of Freedom heeft hiermee, samen met andere belanghebbenden, er voor gezorgd dat het ministerie niet meer lichtzinnig dacht over het beperken van het gebruik van encryptie. In een reactie op de oproep liet de minister aan de Tweede Kamer weten dat zijn (demissionaire) kabinet geen "onomkeerbare stappen" zou zetten. Bovendien initieerde het ministerie regelmatig overleg met de ondertekenaars van de oproep. En in 2022 stemde de Tweede Kamer in met een motie van de Partij voor de Dieren die de regering verzoekt "end-to-end encryptie in stand te houden en Europese voorstellen die dat onmogelijk maken niet te steunen". Een uitgangspunt dat wij natuurlijk ten volle onderstrepen.

Een nieuw wetsvoorstel geeft toezichthouders zoals de Autoriteit Consument en Markt de bevoegdheid om websites uit de lucht te halenHet hele verhaal lees je hier. Bits of Freedom gaf het kabinet drie adviezen over het voorstel, die grotendeels zijn overgenomen.

Zo vonden we dat als een toezichthouder een website uit de lucht wil hebben, hij daarvoor altijd van zijn bevoegdheid dit te vorderen gebruik moet maken. Hij mag niet vragen wat hij ook kan afdwingen. We adviseerden het kabinet ook om duidelijk te maken dat "ontoegankelijk maken" nooit mag betekenen dat providers die toegang tot het internet geven, gedwongen kunnen worden om internetverkeer te filteren of te vervalsen. Ten slotte adviseerden we het kabinet dat de toezichthouder altijd vooraf een inventarisatie maakt van de mogelijke consequenties van een bevel om een website uit de lucht te halen. De analyse moet ook voorgelegd worden aan de rechter-commissaris.

Om zoveel mogelijk mensen te doordringen van het belang van privacy en internetvrijheid vertellen we ons verhaal graag in de media. De afgelopen tijd bereikten we honderdduizenden kijkers, luisteraars en lezers via de media overal te lande.

Onder meer bij NieuwsuurPolitieke advertenties op Facebook, bij Nieuwsuur, RTL ZPrivacyvoornemens van big tech, bij RTL Z, NPO Radio 2Is FaceApp wel zo onschuldig, bij NPO Radio 2, De Privacytest van NPO3De Privacytest, van NPO 3, De Zoekmachine van TV Rijnmond en tal van andere televisie- en radioprogramma's konden we onze boodschap verkondigen. Maar ook in kranten als Het ParoolNieuwe richtlijn voor auteursrecht dient grote labels, in Het Parool en NRCGoogle geeft geen cent om de waarheid, in NRC en op websites als die van Joop.nlExperimentele manipulatie, op Joop.nl tot De Grote VragenWaarom is privacy belangrijk, op De Grote Vragen kwamen wij met tekst en uitleg op voor de belangen van internetgebruikers.

Sinds 25 mei 2018 gelden er nieuwe privacy-regels in de Europese Unie. Op basis van deze regels heb je verschillende rechten waarmee je in theorie meer grip kan krijgen op je gegevens. Maar je rechten moeten geen papieren werkelijkheid blijven. Daarom lanceerde Bits of Freedom eind 2018 My Data Done Right: een tool waarmee jouw recht tot leven komtOntdek My Data Done Right en die jou in staat stelt bedrijven en instellingen te vragen over welke data ze van jou beschikken, die data te laten corrigeren, te verwijderen of over te dragen. Duizenden mensen hebben inmiddels gebruik gemaakt van deze mogelijkheid en in verschillende landen worden inmiddels lokale versies van onze tool ontwikkeld.

Tijdens een hoorzitting over de democratie in het digitale tijdperk beweerde Facebook's Head of Public Policy stellig dat het op hun platform niet langer mogelijk was om vanuit het buitenland politieke advertenties op Nederlandse kiezers te richten. Wij dachten: eerst zien, dan geloven.

En zo geschiedde: we bewezen dat Facebook loog. We probeerden om vanuit Duitsland te adverteren in Nederland. We gebruikten daarvoor het type post dat bijvoorbeeld rondom de Brexit-campagne werd ingezet om de uitslag van het referendum te beïnvloeden. We uploadden een bekende politieke meme en betaalden om deze onder de aandacht te brengen van Nederlandse kiezers. We rekenden daarbij af met een Duits rekeningnummer. Facebook legde ons geen strobreed in de weg. Andersom was het overigens ook geen probleem. We konden met hetzelfde gemak vanuit Nederland een Duitse politieke boodschap op Duitse kiezers richten. Sterker nog, Facebook gaf ons daarbij tips om mensen nog beter te kunnen bereiken.

Kortom: we bewezen dat Facebook had gelogenFacebook liegt tegen Tweede Kamer over verkiezingsmanipulatie. en dit nieuws was die dag de opening van NieuwsuurBits of Freedom in Nieuwsuur: 'Facebook gaat de fout in met politieke advertenties' .

PvdA-Kamerlid Asscher reageerde boos en stelde meteen Kamervragen. Zijn D66-collega Verhoeven riep de minister van Binnenlandse Zaken op tot actie. Helaas gaf zij er in haar antwoordenVervolg Facebook-schandaal: de regering begrijpt het nog niet blijk van dat ze nog niet goed begrijpt wat het probleem is. Maar wij zien de ontmaskering van Facebook als een succes dat op termijn nog wel gevolgen zal hebben. Wordt vervolgd!Volg ons Dossier Platformen!

Op 5 mei vieren we dat we in een open, vrije, democratische rechtsstaat leven. Dat is ook in Nederland niet vanzelfsprekend. Digitale technologie biedt ons veel vrijheid, maar maakt ons ook heel kwetsbaar. Daarom vragen we op Bevrijdingsdag aandacht voor onze vrijheid in het digitale tijdperk. In 2018 kon je op alle 14 BevrijdingsfestivalsBekijk hier het beeldverslag Bevrijdingsdag 2018! vrijwilligers van Bits of Freedom vinden bij de installatie "Vrijheid EXPOsed", een informatiezuil en serious game in één.

Waar nationale wetgevers vroeger veel controle hadden op wat er binnen de landsgrenzen gebeurde, is dat tegenwoordig een stuk minder het geval. Steeds meer van wat we kunnen doen en moeten laten op het internet wordt bepaald door de Europese Unie. Bits of Freedom vervult als medeoprichter en lid van European Digital RightsLees hier meer over EDRi. (EDRi) een actieve rol binnen Europa.

We lobbyen en voeren campagne in Brussel, agenderen belangrijke onderwerpen, werken samen met bondgenoten en versterken het Europees netwerk van gelijksoortige organisaties. Zo organiseerden we in 2017 een bijeenkomst voor 31 Europese digitale burgerrechtenorganisaties om strategie te bepalen en kennis uit te wisselen.

Er is binnen de mediawijsheid onvoldoende aandacht voor de technologische en politieke kanten van het internet en de ethische vraagstukken die daarbij boven komen drijven. Daarom hebben we De Baas Op InternetBekijk en download het lesprogramma! ontwikkeld, in samenwerking met Waag Society en Netwerk Democratie.

Met De Baas Op Internet bieden we lesmodules aan voor kinderen van 10 tot 14 jaar, om bewustwording over het internet te vergroten. Leerkrachten en leerlingen gaan spelenderwijs aan de slag met onderwerpen als privacy, versleuteling, big data en internetinfrastructuur. Bewustwording, keuzevrijheid en handelingsvermogen staan hierbij centraal.

De reclamezuilen van Exterion op treinstations van de NS bleken voorbijgangers te bespieden met ingebouwde camera's. Het bedrijf wilde zo achterhalen hoe forenzen naar de reclames keken. De NS had geen moeite met deze spionageWe schreven over de verantwoordelijkheid van de NS, wij hadden dat wel. Wij zijn van mening dat je je onbespied in de publieke ruimte moet kunnen bewegen en dat als er al meegekeken wordt, dat helder wordt aangegeven. We zorgden voor een relletje, waarna het bedrijf achter de billboards pas op de plaats maakte en de camera's uitzette. Inmiddels zijn ze ook afgeplakt. Dat is mooi, maar we zijn vooral benieuwd naar Exterion's idee over wat nog komen gaatDe toekomst volgens Exterion. Die vraag bleef vooralsnog onbeantwoord.

Meer dan vier jaar hebben we moeten knokken voor openheid over het aantal keer per jaar dat de Nederlandse geheime diensten een internet- en telefoonverbinding afluisteren.Lees hier het volledige verhaal van onze overwinning Stap voor stap is het ons gelukt! Halverwege onze strijd gaf de minister van Binnenlandse Zaken al gedeeltelijk toe en maakte ze de cijfers tot en met 2001 publiek. Dat was uiteraard niet voldoende, wij wilden ook recente cijfers zien. De minister wees ons verzoek af en hield de geheimhouding gaande.

Uiteindelijk sleepten we de minister voor de rechter. Die oordeelde dat de minister haar weigering niet goed onderbouwde.Lees hier meer over de uitspraken van de rechter Uiteindelijk kon de minister er niet mee onderuit. Ze moest de cijfers openbaar maken en besloot ze voortaan ook elk jaar te publiceren. Een overwinning voor de democratische controle op onze overheid!

Twee dagen nadat Bits of Freedom in 2010 onthulde dat het ministerie van Justitie een landelijke zoekmachine met daarin de bankgegevens van alle Nederlanders onderzocht, verdween het onzalige plan in de prullenbak over het stoppen van de plannen voor een landelijke zoekmachine met de bankgegevens van alle Nederlanders.

De landelijke media pikten onze scoop direct op. Het was te zien, horen en lezen op zoveel plekken, dat we het niet meer konden bijhouden. Kamerleden van VVD, D66 en GroenLinks vroegen direct om opheldering. Kort daarop maakte staatssecretaris Teeven (VVD) bekend dat de plannen van de baan waren.

Miljoenen filmpjes worden dagelijks op blogs en sociale media geplaatst. Dit heet embedden. Buma/Stemra wilde in 2009 websitebeheerders een vergoeding in rekening brengen voor het embedden van filmpjes. Iedereen die clips op zijn Hyves- of Facebookpagina zou plaatsen, kon aan het eind van het jaar een rekening van minimaal €130 verwachten.

Bits of Freedom vindt dat embedden een essentieel onderdeel van het internet is. Embedden is bovendien erg belangrijk voor de bekendheid van artiesten. Een heffing op embedden zou het gebruik van weblogs en sociale media verlammen. Samen met talloze bezorgde internetters voerden we actie tegen Buma/Stemra. Mede door onze campagne trok Buma/Stemra een week na de bekendmaking de regeling alweer grotendeels inLees meer over het bevriezen van de embedheffing. En nadat YouTube, de grootste video-site, een vergoedingsovereenkomst met Buma/Stemra had getroffen, hoefde de gemiddelde blogger zich al helemaal geen zorgen meer te maken. Het vrij embedden van filmpjes is voorlopig gered.