De politie was in 1995 een van de partijen die de BOB, altijd nul op campagne, begon. Ze pleitte daarbij voor mate houden. Die campagne loopt nog steeds. Maar mate houden, dat lijkt voor de politie zelf heel moeilijk. Evelyn schreef hier onderstaand stuk over, dat eerder verscheen als voorwoord in onze tweewekelijkse nieuwsbrief.

Meld je aan voor onze nieuwsbrief

Dit artikel verscheen eerder als voorwoord van onze tweewekelijkse nieuwsbrief. Voortaan deze nieuwsbrief meteen in je inbox ontvangen? Schrijf je in via:

De politie moet mate houden, maar kan dat niet

De Bewust Onbeschonken Bestuurder, BOB, altijd nul op. Het is de meest succesvolle overheidscampagne, mede afkomstig van de politie. Al meer dan drie decennia helpt ze ons mate houden.

Maar mate houden, dat is iets waar de politie zelf weinig mee heeft. Met het Criminaliteits Anticipatie Systeem, CAS, maakt ze onschuldige burgers verdacht. Haar databanken zitten vol met gezichten die daar niet horen. Ze past gezichtsherkenningstechnologie toe terwijl dat niet mag. En terwijl ze bergen met data verzamelt, voldoen geen van haar 36 meest gevoelige apps aan de Nederlandse regels op het gebied van privacy en informatiebeveiliging.

Nee, we zijn nog niet klaar. Onder het mom van innovatie gaat ze willens en wetens over de grenzen van het toelaatbare. Onder het mom van veiligheid overtreedt ze willens en wetens bewaartermijnen en bewaart ze data oneindig lang. En onder het mom van de openbare orde pleegt ze intimiderende huisbezoeken aan onschuldige burgers die van plan zijn mee te doen aan een demonstratie. We hebben haar hier, nog geen twee weken geleden, de publieksprijs van de Big Brother Awards 2025 voor overhandigd.

Dan naar deze week: [“Uit] onderzoek is gebleken dat circa 1.700 politiemedewerkers gebruik maakten van de politiesystemen om informatie te zoeken over de gewelddadige dood van Lisa uit Abcoude, terwijl daar in veel gevallen waarschijnlijk geen functionele noodzaak voor was." Daarmee opent de Minister van Justitie en Veiligheid een brief aan de Tweede Kamer om haar te informeren over de zoveelste grootschalige privacyschending door de politie. De privacyschending kwam aan het licht door onderzoek van het Landelijk Team Interne Onderzoeken.

In reactie op het onderzoek zal met elk van die 1.700 medewerkers worden gesproken. Daarnaast neemt de politie haar informatiebeveiliging en -beheer "onder de loep".

Of hier sprake is van een informatiebeveiligingsprobleem moet blijken. Het is best logisch dat agenten dossiers kunnen raadplegen. Maar hadden al die 1.700 agenten toegang hoeven hebben?

Hoewel ik benieuwd ben naar het antwoord op die vraag, ben ik ook bang dat ‘ie afleidt van het eigenlijke probleem. Namelijk dat de politie geen mate kan houden. In niets niet. De inzet van technologie, het verzamelen, bewaren en raadplegen van gegevens.

Er komt nieuwe wetgeving aan waarmee de politie meer online mag surveilleren en meer technologie op ons mag inzetten. Die wetgeving moet natuurlijk zo beperkt mogelijk zijn. Maar dat heeft alleen effect als er in de praktijk ook iets verandert. Namelijk: de politie moet een cultuur cultiveren van beheersing en begrenzing. Mate houden.

Misschien kunnen we de politie met een campagneslogan alvast helpen. Wie vordert, vraagt niet. Verdachte koppen, lekker laten lopen. Niet endless scrollen op onze socials. Geen uitnodiging, niet welkom.

Inspiratie? Deel je slogan met ons!